Ông Nguyễn Tiến Tài - Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm huyện Tam Đường cho biết: “Ngay từ đầu mùa khô 2024 - 2025, đơn vị đã tham mưu Chủ tịch UBND huyện tổ chức ký cam kết bảo vệ, phòng cháy, chữa cháy rừng (PCCCR) với chủ tịch UBND các xã, thị trấn. Kiện toàn Ban Chỉ huy bảo vệ, PCCCR từ huyện đến cơ sở; phân công nhiệm vụ cụ thể cho thành viên tổ chuyên trách bảo vệ rừng các bản. Hạt đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động nhân dân, chủ rừng quản lý chặt chẽ việc phát dọn đường băng cản lửa, xử lý thực bì để phòng cháy rừng hiệu quả”.
Tìm hiểu thực tế tại một số xã như: Giang Ma, Hồ Thầu, Bình Lư, Sơn Bình, chúng tôi được biết, nhiều diện tích rừng xa khu dân cư, giao thông khó khăn, hiểm trở; hiện trạng rừng rụng lá về mùa khô, tạo nên thảm thực bì khô, tiềm ẩn nguy cơ cháy cao.
Trong khi đó, toàn huyện có tổng diện tích đất có rừng là 33.901,72ha, gồm 32.724,35ha rừng tự nhiên, 1.177,37ha rừng trồng, tỷ lệ che phủ rừng 50,84%. Năm 2024, trên địa bàn huyện đã xảy ra 5 vụ vi phạm quy định về PCCCR, trong đó 4 vụ cháy cây trồng chưa thành rừng với diện tích thiệt hại 15,41ha và 1 vụ cháy dưới tán rừng với diện tích 0,77ha. Thời tiết nắng nóng, thảm thực bì khô, rất dễ bắt lửa gây ra cháy rừng. Người dân có thói quen đốt thực bì làm nương, trồng rừng khiến nguy cơ cháy lan sang rừng cao.

Cán bộ Hạt Kiểm lâm huyện Tam Đường cùng người dân xã Hồ Thầu phát dọn thực bì, phòng ngừa cháy rừng.

Trước tình hình đó, Hạt Kiểm lâm huyện phân công cán bộ phụ trách xã, tuyên truyền, vận động người dân trồng, chăm sóc, canh lửa, giữ rừng. Phối hợp với các cơ quan, đơn vị, địa phương tăng cường kiểm tra, đôn đốc triển khai phát dọn thực bì, khoanh nuôi tái sinh rừng; tăng cường tuần tra, canh gác, kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các vụ vi phạm lâm luật.
Với phương châm “lấy phòng là chính”, các chủ rừng đã xử lý thực bì an toàn, đúng cách. Bà con tổ chức phát dọn đường băng cản lửa ở những khu vực có nguy cơ phát sinh nguồn cháy, rà soát các khu vực có nguy cơ cháy cao để cử lực lượng túc trực xử lý. Thành viên tổ chuyên trách bảo vệ rừng các bản kịp thời xử lý thông tin và các vụ việc liên quan đến cháy rừng.
Nhờ đó, trong mùa khô 2024 - 2025, các xã, thị trấn của huyện thực hiện phát dọn 39,89ha đường băng trắng cản lửa tại các khu rừng trọng điểm có nguy cơ cháy rừng cao ở một số xã như: Sơn Bình, Bình Lư, Bản Bo, Khun Há...
Mỗi năm, gia đình ông Vàng A Sình ở bản Huổi Ke (xã Sơn Bình) có thu nhập trên 4 triệu đồng từ chi trả dịch vụ môi trường rừng. Đây là động lực để gia đình ông và dân bản nâng cao vai trò, trách nhiệm quản lý, bảo vệ rừng. Ông Sình tâm sự: “Mùa khô, gia đình tôi tích cực tham gia cùng bà con phát dọn đường băng cản lửa ở khu rừng của bản; thực hiện tốt việc khoanh nuôi, bảo vệ rừng. Đặc biệt, tôi chấp hành nghiêm quy định trong đốt nương; tham gia tuần tra, kiểm soát, phát hiện, ngăn chặn hành vi khai thác lâm sản trái phép”.
Nhờ tăng cường quản lý, bảo vệ, PCCCR, xã Hồ Thầu có tổng diện tích 2.839,5ha rừng. Bà con nâng cao ý thức tham gia phát dọn, xử lý thực bì nhằm hạn chế thấp nhất nguy cơ cháy rừng. Ông Phạm Hồng Phú - Phó Chủ tịch UBND xã Hồ Thầu cho biết: “Mùa khô hằng năm, xã phối hợp với cán bộ Hạt Kiểm lâm huyện chỉ đạo các bản tổ chức cho chủ rừng xử lý thực bì, giảm vật liệu cháy; phát dọn đường băng cản lửa ở những khu vực rừng trọng điểm, dễ cháy; tổ chức lực lượng ứng trực 24/24h trong những ngày nắng nóng kéo dài. Xã hướng dẫn bà con kiểm soát việc sử dụng lửa khu vực gần rừng; chủ động ứng phó cháy rừng với phương châm “4 tại chỗ”, kịp thời xử lý các vụ cháy rừng khi mới phát sinh. Nhiều năm qua, trên địa bàn xã không xảy ra cháy rừng; tỷ lệ che phủ rừng đạt trên 65%; tạo sinh kế bền vững cho nhân dân từ hơn 2,5 tỷ đồng tiền chi trả dịch vụ môi trường rừng”.
Theo dự báo, thời gian tới, trên địa bàn huyện Tam Đường vẫn còn hanh khô kéo dài. Hạt Kiểm lâm huyện xác định công tác xử lý thực bì, quản lý, bảo vệ rừng vẫn phải được chú trọng. Do vậy, sẽ tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền bà con nâng cao ý thức, trách nhiệm trong phát dọn đường băng cản lửa, bảo vệ, PCCCR.