Sau thời gian dài chịu ảnh hưởng do tác động của dịch Covid-19, thị trường cá nước lạnh từ chậm tiêu thụ, giá rẻ, nay đã sôi động trở lại. Sức mua từ người dân và các nhà hàng lớn nhằm phục vụ khách du lịch nhiều cùng với giá bán cao thúc dục chủ các cơ sở nuôi cá mở rộng quy mô nuôi. Điển hình là Hợp tác xã (HTX) Nông nghiệp vùng cao Phong Thổ ở xã Tung Qua Lìn (huyện Phong Thổ). Cách đây 8 năm, HTX mới chỉ có 3 bể với thể tích 360m3. Dần dần qua các năm, HTX mở rộng quy mô nuôi. Nhất là năm 2022, HTX đầu tư 1 tỷ đồng xây dựng thêm 4 bể cá (thể tích 130m3/bể), nâng tổng số bể của HTX lên 20 bể với tổng thể tích 2.500m3. 

HTX Nông nghiệp vùng cao Phong Thổ chăm sóc tốt đàn cá hiện có, kết hợp mở rộng quy mô nuôi cá nước lạnh.

Anh Vũ Văn An - đại diện HTX cho hay: “Thời điểm năm 2020, 2021 dịch Covid-19 bùng phát, lan mạnh làm cho thị trường du lịch gần như “đóng băng”. Các nhà hàng không nhập cá; nhu cầu mua cá của người dân cũng thấp khiến việc bán cá gặp rất nhiều khó khăn. Có thời điểm cá hồi chỉ bán được 150.000 - 200.000 đồng/kg, cao là 250.000 đồng/kg. May mắn từ đầu năm 2022 trở lại đây, dịch Covid-19 được kiểm soát hiệu quả. Đầu ra cho cá dễ dàng, “cung” không đủ “cầu”. Giá bán cá tăng cao, cá hồi tại HTX bán từ 390.000 - 400.000 đồng/kg, có lúc cao được 480.000-500.000 đồng/kg. Hiện tại, HTX bán hết cá có trọng lượng 1kg trở lên, còn lại đang tập trung nuôi để phục vụ nhu cầu khách hàng”.

Nguồn thu của HTX năm 2022, sau khi trừ chi phí đạt 1,5 tỷ đồng. HTX đang tạo việc làm thường xuyên cho 8 lao động, mức lương từ 5 - 7 triệu đồng/người/tháng. Đầu năm 2023, HTX dự kiến đầu tư xây dựng thêm 1 trang trại cá gần HTX quy mô 10 bể. Dự kiến sẽ nuôi 7 đợt cá/năm (tăng 2 đợt so với những năm trước), mỗi đợt nuôi khoảng 1,5 vạn cá.

Cùng với HTX Nông nghiệp vùng cao Phong Thổ, Xí nghiệp 56 (Đoàn Kinh tế - Quốc phòng 356, Quân khu II) đứng chân trên địa bàn xã Tung Qua Lìn cũng tập trung tăng đàn, chăm sóc cẩn thận đàn cá hiện có, đảm bảo cung ứng nguồn hàng cho khách hàng dịp trước, trong và sau tết Nguyên đán Quý Mão 2023.

Thiếu tá Chu Văn Thứ - Đội trưởng Đội Sản xuất - Kinh doanh tổng hợp số 2 (Xí nghiệp 56) khẳng định, năm 2022 Xí nghiệp làm mới 3 bể cá quây bạt, thể tích 300m3. Lợi ích của bể quây bạt là tiết kiệm chi phí (chỉ 25-30 triệu đồng/bể), hạn chế mầm bệnh mà vẫn đảm bảo môi trường, điều kiện nuôi. Giờ đây, Xí nghiệp 56 có 10 bể cá, tổng thể tích 700m3 nuôi rất nhiều cá tầm, cá hồi. Được chăm sóc cẩn thận theo đúng quy trình, nguồn thức ăn đảm bảo nên cá sinh trưởng, phát triển tốt. Xí nghiệp đang đáp ứng mọi nhu cầu khách hàng.

Năm 2022, nuôi cá mang lại thu nhập cho Xí nghiệp 56 trên 1 tỷ đồng. Điều quan trọng nhất là nuôi cá nước lạnh trở thành mô hình kinh tế hiệu quả để nhiều người dân đến học hỏi kinh nghiệm, phát triển kinh tế. Năm 2023, xí nghiệp sẽ làm thêm 3 bể quây bạt để nuôi cá nước lạnh.

Xí nghiệp 56 (Đoàn Kinh tế - Quốc phòng 356) làm bể quây bạt để nuôi cá nước lạnh, cung ứng ra thị trường.     

Theo tìm hiểu của chúng tôi, hiện nay trên địa bàn huyện Phong Thổ đang có 4 cơ sở nuôi cá nước lạnh gồm: Trại cá hồi của Xí nghiệp 56, Đoàn Kinh tế - Quốc phòng 356; Trại cá hồi của Đồn Biên phòng Vàng Ma Chải; HTX Nông nghiệp vùng cao Phong Thổ; HTX Dương Yến với tổng thể tích nuôi 3.587,00m3, sản lượng 36 tấn/năm. Thời gian qua, để khai thác tiềm năng lợi thế phát triển nuôi cá nước lạnh, huyện đẩy mạnh tuyên truyền, vận động các cá nhân, tổ chức nuôi cá nước lạnh tiếp tục đầu tư, mở rộng quy mô. Đồng thời, chỉ đạo cơ quan chuyên môn phối hợp với các tổ chức, cá nhân thường xuyên kiểm tra, nắm bắt quy mô, thể tích nuôi cá nước lạnh; tạo điều kiện cho các chủ thể tham gia kinh doanh, chế biến, xây dựng các sản phẩm OCOP.

Đến nay, thị trường cá nước lạnh đang duy trì ổn định, mặt hàng được cung ứng rộng rãi ở thị trường trong và ngoài tỉnh. Nuôi cá cũng mang lại nguồn thu cao cho người nuôi, góp phần giải quyết việc làm. Nhất là trong năm 2022 giá bán cá hồi, cá tầm tăng gần 2 lần so với cùng kỳ năm 2021, chủ các cơ sở phấn khởi mở rộng quy mô. Đặc biệt, toàn huyện đã có 3 sản phẩm: cá hồi phi lê, cá tầm cắt khúc, ruốc cá hồi của HTX Dương Yến được UBND tỉnh công nhận là sản phẩm OCOP 3 sao.

Trong thời gian tới, huyện Phong Thổ tiếp tục tuyên truyền, khuyến khích và tạo điều kiện cho các cá nhân, tổ chức mở rộng thêm quy mô nuôi. Đồng thời, kêu gọi đầu tư mở rộng nuôi cá tại một số nơi có tiềm năng như: Sin Suối Hồ, Pa Vây Sử, Bản Lang… để nuôi cá nước lạnh cùng với chăn nuôi, trồng trọt giúp người dân nâng cao thu nhập, hướng đến giảm nghèo bền vững.