Đoàn thể thao Việt Nam diễu hành trong lễ khai mạc SEA Games 30.

Lịch sử SEA Games

Trước khi có tên chính thức là Đại hội Thể thao Đông Nam Á - SEA Games (South East Asian Games), sự kiện diễn ra 2 năm một lần này có tên là Đại hội Thể thao bán đảo Đông Nam Á.

Cách đây hơn nửa thế kỷ, xuất phát từ quan điểm những quốc gia Đông Nam Á có nhiều điểm tương đồng về lối sống, nền văn hóa, khí hậu và cả thể chất con người; cùng có một trình độ căn bản tương đương nhau về thành tích thể thao nên cần tập hợp lại, hỗ trợ lẫn nhau tổ chức thường xuyên và định kỳ một đại hội thể thao chung có quy mô thích hợp giữa các quốc gia.

Ngày 22-5-1958, đại biểu các nước trong khu vực bán đảo Đông Nam Á, khi đó đang tham dự Đại hội Thể thao châu Á lần thứ ba ở Tokyo (Nhật Bản) đã nhóm họp và nhất trí thành lập một tổ chức thể thao riêng của khu vực, mang tên là Liên đoàn Thể thao bán đảo Đông Nam Á (viết tắt là SEAP Games Federation), nhằm mục đích: Tăng cường tình hữu nghị, đoàn kết và sự hiểu biết lẫn nhau giữa các nước trong khu vực; không ngừng nâng cao thành tích, kỹ thuật, chiến thuật các môn thể thao; tạo điều kiện cho vận động viên các nước rèn luyện và thi đấu nhằm tham gia tốt hơn tại các đại hội thể thao châu Á và đại hội Olympic.

Sau đó một năm, SEAP Games 1 đã được tổ chức tại Bangkok (Thái Lan) từ ngày 12 đến 17-12-1959, với sự tham dự của 527 vận động viên thuộc các quốc gia: Thái Lan, Burma (nay là Myanmar), Malaysia, Singapore, Việt Nam và Lào, tranh tài ở 12 môn thể thao. Năm 1965, Liên đoàn Thể thao bán đảo Đông Nam Á kết nạp thêm thành viên là Singapore, sau khi Singapore tách ra khỏi Liên bang Malaysia để thành lập một quốc gia độc lập. Từ năm 1977, SEAP Games chính thức được đổi tên là SEA Games. Ở kỳ đại hội này, có thêm hai thành viên mới tham gia là Indonesia và Philippines. Tiếp sau đó, SEA Games có thêm sự tham gia của Brunei kể từ Đại hội lần thứ 10 tổ chức tại Jakarta, Indonesia vào năm 1979. Quốc gia cuối cùng tham gia vào SEA Games là Đông Timor tại SEA Games 22 tổ chức vào năm 2003 tại Việt Nam.

Ngày nay, Đại hội Thể thao Đông Nam Á (SEA Games) luôn là một sự kiện thể thao lớn của khu vực, được tổ chức 2 năm một lần với sự tham gia của các vận động viên thuộc 11 quốc gia khu vực Đông Nam Á. Những môn thể thao tổ chức tại một kỳ đại hội do Liên đoàn Thể thao Đông Nam Á quyết định, đặt dưới sự giám sát của Ủy ban Olympic quốc tế (IOC) và Hội đồng Olympic châu Á.

Tính đến kỳ Sea Games 30, Thái Lan và Malaysia là hai quốc gia có số lần tổ chức SEA Games nhiều nhất với 6 lần; Singapore, Indonesia và Philippines xếp thứ hai với 4 lần tổ chức Sea Games; Myanmar xếp thứ ba với 3 lần tổ chức; những quốc gia có 1 lần tổ chức bao gồm Việt Nam, Brunei, Lào.

Nhìn lại thành tích của thể thao Việt Nam qua các kỳ SEA Games

Đoàn thể thao Việt Nam tham dự SEA Games từ những ngày đầu thành lập, từ Đại hội lần thứ nhất (năm 1959) đến Đại hội lần thứ 7 (năm 1973).  Sau 13 năm không tham dự (7 kỳ đại hội), đến năm 1989 (SEA Games 15), Đoàn thể thao Việt Nam đã hòa nhập trở lại đấu trường khu vực (SEA Games 15 - 1989).

Qua các kỳ SEA Games, thành tích của Đoàn thể thao Việt Nam cũng từng bước được nâng dần lên. Nếu như tại SEA Games lần thứ 15, 16, Đoàn thể thao Việt Nam còn xếp thứ 7 khu vực, thì đến SEA Games 21 (năm 2001) đã vươn lên xếp thứ 4 khu vực. Và trong 4 kỳ SEA Games liên tiếp gần đây, Đoàn thể thao Việt Nam luôn giữ vững vị trí nhóm 3 nước dẫn đầu. Thành tích tốt nhất của Đoàn thể thao Việt Nam tại các kỳ SEA Games là dẫn đầu Đông Nam Á vào năm 2003, khi SEA Games 22 được tổ chức trên sân nhà. Ở kỳ đại hội đó, Đoàn thể thao Việt Nam giành được tổng cộng 346 huy chương các loại, trong đó có 158 Huy chương vàng, 97 Huy chương bạc và 91 Huy chương đồng.

Còn tại kỳ SEA Games 30 (2019) diễn ra tại Philippines, Đoàn thể thao Việt Nam đã xuất sắc giữ vị trí số 2 trên bảng tổng sắp với 98 Huy chương vàng, 85 Huy chương bạc và 105 Huy chương đồng.

Những thế mạnh của Việt Nam như điền kinh, bơi lội, bắn súng, các môn võ thuật… vẫn hứa hẹn sẽ đem lại thành tích cao cho đoàn. Đặc biệt, sự thành công của bóng đá Việt Nam trong hai năm gần đây đã tạo động lực mạnh mẽ cho các vận động viên ở các môn thể thao khác càng quyết tâm hơn để giành được những tấm Huy chương vàng.

Tại kỳ SEA Games 31 được tổ chức trên sân nhà, Việt Nam đã tự tin tổ chức theo tinh thần thi đấu “fair-play” (chơi đẹp), đưa đủ các nội dung các môn thể thao thành tích cao của ASIAD, Olympic vào thi đấu, quyết tâm nâng tầm vị thế của nền thể thao Việt Nam trên đấu trường thế giới.