Bệnh nhân L.G.P ở bản Là Ú Cò (xã Ka Lăng, huyện Mường Tè) đang được quản lý bệnh tại Bệnh viện Phổi tỉnh. Trước đây chị bị tràn dịch màng phổi, cơ thể gầy sút, đau ngực, kém ăn, ho sốt, khó thở. Gần đây chị ho kéo dài, thậm chí có thời điểm ho ra máu. Qua tư vấn thăm khám, xét nghiệm, bác sỹ cho biết chị mắc bệnh lao và được hỗ trợ điều trị theo phác đồ của chương trình chống lao quốc gia. Chị L.G.P chia sẻ: Điều trị lao tại Bệnh viện Phổi tỉnh, tôi được các bác sỹ động viên, thăm hỏi, hướng dẫn, chăm sóc tận tình, tôi đã vơi đi cảm giác mặc cảm tự ti. Nhờ thực hiện phác đồ điều trị mà mấy hôm nay sức khỏe của tôi đã được cải thiện rõ rệt.
Để chủ động phòng ngừa bệnh lao, nhiều năm qua, Bệnh viện Phổi tỉnh phối hợp với các sở, ban, ngành và các cơ sở y tế trên địa bàn đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân chủ động khám sức khỏe nhằm phát hiện bệnh lao tiềm ẩn để điều trị kịp thời, tránh bệnh lao tiến triển nặng. Chỉ tính riêng năm 2024, toàn tỉnh có 3.247 lượt bệnh nhân nghi lao được khám, trong đó phát hiện 168 người mắc bệnh lao mới. Hiện, Bệnh viện Phổi tỉnh đang quản lý 10 bệnh nhân điều trị ngoại trú, 14 bệnh nhân nội trú, trong đó chủ yếu là bệnh nhân ở thành phố Lai Châu và bệnh nhân lao kháng thuốc từ các huyện đến.

Bệnh nhân lao được điều trị đúng phác đồ, tỷ lệ khỏi bệnh cao.

Bác sỹ chuyên khoa II Nguyễn Mạnh Hùng - Giám đốc Bệnh viện Phổi tỉnh cho biết: Để từng bước đẩy lùi bệnh lao, bệnh viện xây dựng kế hoạch phòng, chống lao đồng bộ. Trong đó, tranh thủ nguồn lực hỗ trợ từ Dự án “Lồng ghép sàng lọc lao và các bệnh không lây nhiễm nhằm tạo điều kiện chủ động tăng cường tiếp cận hướng đến chấm dứt bệnh lao” do Tổ chức phi chính phủ FIT tài trợ để đẩy mạnh các hoạt động nhằm phát hiện các trường hợp bệnh nhân mắc lao khi tới khám tại cơ sở y tế. Với dự án này, khi bệnh nhân đến khám có dấu hiệu ho kéo dài, khó thở, đau ngực, chẩn đoán nghi ngờ lao đều được chụp X-quang phổi và làm các xét nghiệm liên quan.
Hằng ngày, tất cả bệnh nhân lao được nhận tin nhắn miễn phí nhắc uống thuốc từ hệ thống phần mềm Vitimes. Ở mỗi huyện đều có 1 tổ phòng, chống lao (5-7 thành viên) do lãnh đạo Trung tâm Y tế huyện làm tổ trưởng. Tổ phòng, chống lao sẽ tham gia khám sàng lọc bệnh nhân kịp thời phát hiện lao. Mỗi năm Bệnh viện Phổi tỉnh cũng có từ 2 - 3 đợt khám sàng lọc bệnh nhân lao tại khu vực trọng điểm như huyện Mường Tè, tại đây đã phát hiện ra bệnh lao tiềm ẩn và điều trị bệnh lao tiềm ẩn khá nhiều. Ở mỗi xã có một cán bộ chuyên trách chương trình lao, khi phát hiện bệnh nhân mắc lao sẽ cập nhật thông tin, quản lý, tư vấn cho gia đình đi khám xét nghiệm phát hiện bệnh lao tiềm ẩn. Bệnh nhân lao kháng thuốc được hỗ trợ tiền đi lại, tiền ăn và hỗ trợ một số thuốc nâng cao sức khỏe. Nhờ đó, góp phần nâng cao ý thức phòng, chống bệnh lao của người dân. Mặc dù gặp khó khăn do lao phải điều trị dài ngày, có những bệnh nhân đi làm xa nên tiếp cận khó, tuy nhiên, công tác điều trị lao đạt được nhiều kết quả. Hết năm 2024, tất cả bệnh nhân lao của Lai Châu khi phát hiện lao đều được cơ sở y tế điều trị. Tỷ lệ khỏi trên 90,8%, tỷ lệ hoàn thành điều trị lao 91,9%.
Theo bác sỹ Nguyễn Mạnh Hùng, bệnh lao không di truyền nhưng lại lây qua môi trường, đường hô hấp. Do đó, khi phát hiện bệnh nhân lao dù ở địa bàn nào thì bệnh nhân ấy đều được quản lý điều trị. Khi mắc lao, bệnh nhân uống thuốc đều đặn sẽ khỏi, nếu như bệnh nhân không tuân thủ việc điều trị sẽ dẫn đến kháng thuốc, mức độ điều trị nặng làm giảm chức năng hô hấp, tổn thương phổi, nguy cơ tử vong cao.
Giai đoạn 2025 - 2030, thực hiện theo chỉ đạo của Bộ Y tế, Bệnh viện Phổi tỉnh tập trung sàng lọc phát hiện sớm các trường hợp mắc lao cộng đồng, từ đó, khoanh vùng khống chế và hạn chế tối đa số người mắc lao. Bệnh viện Phổi tỉnh chỉ đạo các trung tâm y tế huyện chủ động tăng cường khám sàng lọc phát hiện sớm bệnh nhân lao để quản lý. Để thực hiện hiệu quả hơn nữa chương trình phòng chống lao, ngành Y tế tỉnh rất cần sự quan tâm của các cấp, ngành, đoàn thể, sự chung tay của cộng đồng, qua đó, thực hiện thành công các mục tiêu, chỉ tiêu của chiến lược phòng, chống lao quốc gia.