Tháng 11/2020, Báo Lai Châu đã có bài phản ánh tình trạng bức xúc của người dân về việc cây xanh bị đốn hạ. Nhiều người xót xa, tiếc nuối với những hàng cây xanh mười mấy tuổi đã bao năm cho bóng mát, làm đẹp thêm phố phường, nay bỗng dưng bị chặt hạ, thay thế hoàn toàn bằng những cây khác. Chủ trương thay thế cây xanh, một số người dân vẫn chưa được thông báo và nắm bắt, do đó không tránh khỏi sự hụt hẫng. Việc thay thế cây xanh nhằm thực thi Quyết định số 625/QĐ-UBND của UBND tỉnh về việc phê duyệt kế hoạch trồng cây xanh, cây cảnh đô thị giai đoạn 2019 – 2021 trên địa bàn thành phố Lai Châu. Chủ trương đã ban hành, UBND thành phố giao Phòng Quản lý đô thị thực thi.
Đến đầu tháng 4 năm nay, Phòng Quản lý Đô thị tiếp tục được UBND thành phố Lai Châu giao thực hiện Công trình cải tạo, nâng cấp vỉa hè đường Ngô Quyền (thành phố Lai Châu). Công trình xây dựng với mục đích đảm bảo an toàn cho Nhân dân đi lại, vui chơi, tạo mỹ quan đô thị, từng bước hoàn thiện đồng bộ hạ tầng kỹ thuật thành phố. Thế nhưng, tiếp tục có phản hồi của người dân, người thì đồng tình; người lại thấy bi quan, mất niềm tin khi chưa tường tận chủ trương, thấy rằng, 6 tháng qua, vỉa hè đường Ngô Quyền bị xới xáo không ngừng chỉ vì một vấn đề về cây xanh.

Hàng cây xanh dọc đường Ngô Quyền được đốn cành còn trơ lại thân cây.

Nhiều người dân chia sẻ với chúng tôi: “Vẫn biết là chủ trương của tỉnh, thành phố song người dân xung quanh không khỏi phân vân, tiếc nuối về việc các cây đã trồng lâu năm bị chặt, đốn. Theo như lý giải của các chủ đầu tư thì việc đốn các cây dọc đường Ngô Quyền để dễ hạ xuống trồng lại sâu hơn đảm bảo an toàn cho người dân. Một số gia đình không mong muốn trước cửa gia đình có cây bị bấm ngọn, đốn cành với họ điều đó không mang lại sự may mắn, bình an. Chúng tôi mong muốn việc cải tạo vỉa hè và trồng cây xanh phải được thực hiện song song với nhau, tránh ảnh hưởng đến sinh hoạt của bà con. Mùa mưa sắp đến nếu không được xử lý triệt để tại các hố cây, nước bùn, đất sẽ tràn ra đường, gây mất vệ sinh khu dân cư”.
Chúng tôi tiếp tục được nghe một cụ bà ở tổ 1, phường Đoàn Kết năm nay đã trên 80 tuổi trải lòng: Chúng tôi cũng hiểu rằng cây là của công, tuy nhiên những hàng cây trước mỗi nhà dân đều có những kỷ niệm riêng với từng gia đình, chúng tôi cũng góp công vun xới, chăm bón cây xanh tốt. Mong rằng khi các cấp thực hiện dự án, công trình đều có sự tham khảo và ý kiến đồng nhất trong Nhân dân. Và, hy vọng về sau khi cây đã tỏa bóng mát cho mọi người sẽ không bị triệt hạ nữa.
Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết, Công trình cải tạo vỉa hè đường Ngô Quyền (thành phố Lai Châu) có tổng diện tích lát vỉa hè khoảng 8.694m2 với những hạng mục như: móng được thiết kế bằng phẳng bằng đá dăm cỡ nhỏ, trên đổ bê tông mác 150, dày 5cm, vỉa hè lát gạch Terozo; bó viền hố trồng cây xâu gạch; thay bó vỉa hè, hạ thành rãnh; trồng lại những cây xanh không đảm bảo về mỹ quan và an toàn sau khi hạ cố vỉa hè. Với tổng mức đầu tư 5,3 tỷ đồng, trong đó tiền Nhân dân đóng góp hơn 770 triệu đồng. Đến nay, công trình đã đạt trên 70% khối lượng, dự kiến sẽ hoàn thành trước mùa mưa.
Phân tích những căn cứ để thực hiện công trình, ông Nguyễn Xuân Lam - Phó trưởng Phòng Quản lý đô thị thành phố Lai Châu cho rằng: Dọc đường Ngô Quyền có vỉa hè không bằng phẳng cao thấp chênh lệch nhau nên gây nguy hiểm cho người đi bộ và mất mỹ quan đô thị. Đường Ngô Quyền cũng là một trong những con đường chính nên UBND thành phố đã đồng ý chủ trương cải tạo vỉa hè. Được sự chấp thuận của UBND tỉnh, UBND thành phố Lai Châu đã giao cho Phòng làm chủ đầu tư. Trước khi triển khai công trình Phòng phối hợp với UBND phường Đoàn Kết tổ chức họp bàn với người dân, thống nhất một số vấn đề liên quan đến công trình; đồng thời nói rõ cho người dân về mục đích, ý nghĩa của công trình.
Theo đó, hệ thống cây xanh trên trục đường cải tạo sẽ có sự thay đổi như trồng lại những cây xanh không đảm bảo về mỹ quan và an toàn sau khi hạ vỉa hè. Hệ thống thoát nước mưa và cấp nước giữ nguyên hiện trạng, chỉ nâng ga thu nước theo cao độ hè mới và trên mỗi miệng ga đều được đậy bằng nắp bê tông cốt thép, trên cùng được dán đá granite cùng loại với vỉa hè để bảo đảm đồng nhất… Như vậy, sau khi hoàn thành công trình cải tạo vỉa hè cảnh quan khu vực sẽ đẹp hơn trước, người dân đi lại thuận lợi. Đặc biệt, hệ thống thoát nước từ các nhà dân ra hệ thống thoát nước chung của thành phố tốt hơn. Quá trình thi công sẽ tổ chức theo hình thức cuốn chiếu làm đến đâu, gọn đến đó, tránh gây ùn tắc giao thông, ảnh hưởng đến đời sống của người dân trong khu vực.
Vẫn biết, việc thực thi chủ trương thông qua các dự án, công trình trên đều vì mục đích chỉnh trang đô thị, tạo cảnh quan, bóng mát cho phố phường thành phố thêm xanh, sạch, đẹp; song cách thức triển khai, thực hiện của thành phố phải chăng vẫn chưa thực sự đồng bộ, khoa học và nhất quán. Tất cả các công trình phục vụ chỉnh trang đều được giao cho Phòng Quản lý Đô thị thành phố tham mưu thực hiện nhưng lại thực hiện chắp vá, làm không đến nơi đến chốn từng dự án, công trình khiến cho lòng dân chưa thực sự yên tâm và tin tưởng.