Ngày 12/5/2025, phóng viên Báo Lai Châu nhận được đơn đề nghị của bà Nguyễn Thị Thu và ông Ngô Văn San (bản Sơn Hà, xã Pắc Ta, huyện Tân Uyên) phản ánh việc các đơn vị chuyên môn liên quan còn cứng nhắc trong công tác đền bù, GPMB dẫn đến bất công bằng đối với những hộ dân như 2 gia đình trên.
Gia đình bà Nguyễn Thị Thu là một trong những hộ bị ảnh hưởng từ Dự án đường đấu nối Lai Châu với cao tốc Nội Bài - Lào Cai gói thầu XL04 đoạn đi ngang nhà ở. Gia đình đã được tính toán hỗ trợ đền bù theo quy định của Nhà nước, tuy nhiên trong quá trình thi công hạ cos nền đường nên hiện tại nền nhà đang cao hơn so với nền đường hơn 2m ảnh hưởng rất lớn đến cuộc sống.
Trao đổi với phóng viên, bà Thu cho biết: Trước đây khi chưa làm đường, gia đình tôi sống nhờ kinh doanh dịch vụ phía trước nhà. Nhưng từ khi triển khai dự án, quá trình thi công, các đơn vị hạ cos nền đường quá sâu khiến ngôi nhà chênh vênh trên cao. Dù nhà ở ngoài phạm vi 5m tính từ mặt đường vào nhưng nguy cơ sạt lở cao và mất an toàn khi gặp thời tiết mưa lớn. Chính vì vậy, gia đình tôi rất mong cơ quan, đơn vị liên quan linh hoạt giải quyết đền bù để tôi có thêm kinh phí sửa sang lại nhà ở, kiếm kế mưu sinh và yên tâm sinh sống.
Tìm hiểu chúng tôi được biết thêm, khi cos nền quá chênh lệch, khoảng cách quá cao nên gia đình bà Thu phải làm tấm đan bằng tre bắc cầu từ mặt đường lên nhà. Hoàn cảnh bà Thu éo le, chồng mất sớm, các con xây dựng gia đình ở xa nên bà chỉ có một mình. Nhiều lần bước lên bậc tấm đan bà đã bị ngã, ảnh hưởng đến sức khỏe. Thêm vào đó, quá trình rải thảm nhựa tuyến đường, độ lu rung của máy móc khiến tường, nền nhà bị nứt, nguy hiểm.

Gia đình ông Ngô Văn San (bản Sơn Hà, xã Pắc Ta) phản ánh hiện trạng nhà ở bị ảnh hưởng do thi công dự án với lãnh đạo Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện Tân Uyên.

Còn đối với nhà của ông Ngô Văn San (cách nhà bà Thu không xa), diện tích nhà ở có 13m mặt đường được làm từ năm 2006. Trong quá trình thu hồi GPMB và thi công đường, tính từ chân móng nhà ra đến rãnh thoát nước còn khoảng 30-50cm. Theo quy định về GPMB và đền bù của dự án thì trường hợp như gia đình ông phải đảm bảo 2 điều kiện: nhà trong phạm vi ảnh hưởng 5m và phải chênh cos so với mặt đường. Đối chiếu quy định đó, nhà ở của gia đình ông chỉ đáp ứng được một điều kiện là trong phạm vi ảnh hưởng 5m vì nhà không chênh cos. Chính vì nhà ở quá sát mặt đường nên việc sinh hoạt của người già, trẻ nhỏ bất tiện; việc tham gia giao thông của các thành viên trong gia đình cũng như các phương tiện giao thông trên đường có thể xảy ra tai nạn bất cứ lúc nào. Cũng như gia đình bà Thu, gia đình ông San mong muốn các đơn vị liên quan xem xét hỗ trợ thêm kinh phí để cơi nới lại nhà theo hướng lui vào trong, đảm bảo an toàn hơn.
Nêu nội dung đề nghị của 2 gia đình trên đề xuất với lãnh đạo Trung tâm Phát triển qũy đất huyện Tân Uyên, phóng viên được ông Phạm Ngọc Đoàn - Giám đốc trung tâm cho biết: Đơn vị đã nắm và sâu sát với trường hợp của gia đình bà Thu, ông San và nhiều lần phối hợp với các đơn vị liên quan đến trực tiếp kiểm tra, xem xét cũng như tìm hiểu tâm tư nguyện vọng của các hộ. Song song với đó, ngày 22/4/2025, đơn vị đã có Văn bản số 24/TTPTQĐ về việc đề nghị điều chỉnh, bổ sung một số nội dung trong Kế hoạch tái định cư khi Luật Đất đai có hiệu lực từ ngày 1/8/2024 đối với Dự án Kết nối giao thông các tỉnh miền núi phía Bắc qua địa phận huyện Tân Uyên gửi đến Ban Quản lý dự án 2 (QLDA 2 - Bộ Xây dựng).
Công văn nêu rõ: Để kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong công tác đền bù, GPMB, Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện Tân Uyên kính đề nghị Ban QLDA 2 tổng hợp, đề xuất với Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) và UBND tỉnh Lai Châu điều chỉnh, bổ sung vào kế hoạch tái định cư của dự án. Cụ thể là khắc phục bất cập đối với hộ gia đình có nhà ở hoặc công trình bị cao hơn (so với taluy âm) hoặc thấp hơn (so với taluy dương) khi làm đường xong nhưng nằm ngoài phạm vi được hỗ trợ 5m và thực sự bị ảnh hưởng đến đời sống, sinh hoạt thì đề nghị bổ sung vào đối tượng được hỗ trợ theo mức độ bị ảnh hưởng. Đối với những hộ có nhà ở hoặc công trình sát với ranh giới thu hồi từ 1-3m và từ 3-5m thực sự bị ảnh hưởng do thực hiện dự án gây ra thì đề nghị bổ sung vào đối tượng được hỗ trợ theo mức độ bị ảnh hưởng.
Tính từ thời điểm công văn được gửi đi đến nay đã 1,5 tháng nhưng chưa có phản hồi của Ban QLDA 2. Trong khi tiến độ của dự án đang được đẩy nhanh gấp rút để hoàn thành và bàn giao vào cuối năm 2025 theo kế hoạch, đơn vị chủ đầu tư Dự án đường nối cao tốc Nội Bài - Lào Cai cần xem xét đánh giá, có cơ chế, chính sách hỗ trợ đặc biệt đối với những gia đình bị ảnh hưởng. Từ đó, giúp người dân yên tâm sản xuất, kinh doanh, ổn định cuộc sống.