Năm học 2026-2027 đánh dấu bước chuyển mới khi 5 trường phổ thông nội trú (PTNT) tiểu học và THCS tại các xã: Pa Tần, Hua Bum, Bum Nưa, Dào San và Trường Petrovietnam - Phong Thổ được khánh thành, đưa vào sử dụng. Các công trình được triển khai từ năm 2025 theo chủ trương đầu tư trường học tại khu vực biên giới đất liền, thể hiện sự quan tâm của Trung ương và địa phương đối với sự nghiệp giáo dục ở những địa bàn khó khăn.
Trường PTNT Tiểu học và THCS Pa Tần (xã Pa Tần) được xây dựng trên diện tích 7,47ha, quy mô 30 lớp học, tổng mức đầu tư hơn 263 tỷ đồng. Trường có hệ thống phòng học, nhà hiệu bộ, thư viện, phòng học bộ môn, khu nội trú, nhà đa năng và các công trình phục vụ sinh hoạt. Năm học này, nhà trường có 1.067 học sinh, gồm 540 học sinh tiểu học và 528 học sinh THCS. Với điều kiện học tập, sinh hoạt tập trung, nhà trường có thêm cơ hội tổ chức các hoạt động giáo dục, quản lý nền nếp và hỗ trợ học sinh sát với nhu cầu thực tế. Đây cũng là cơ sở để giáo viên đổi mới phương pháp giảng dạy, kết hợp trang bị kiến thức với rèn luyện kỹ năng, giúp học sinh phát triển toàn diện hơn. Thầy giáo Nguyễn Văn Minh - Hiệu trưởng nhà trường cho hay: Cơ sở vật chất được đầu tư đồng bộ tạo điều kiện thuận lợi cho trường tổ chức các hoạt động dạy và học. Đây là nền tảng để cán bộ, giáo viên nâng cao chất lượng giảng dạy, quan tâm sát sao hơn đến việc học tập, rèn luyện và sinh hoạt của học sinh.

Được học tập, sinh hoạt trong ngôi trường mới khang trang, hiện đại, em Tào Me Duyên, học sinh lớp 7A2, Trường PTNT Tiểu học và THCS Pa Tần vui vẻ chia sẻ: Em rất vui khi được học tập trong ngôi trường mới. Trường có phòng học rộng rãi, sạch đẹp, đầy đủ trang thiết bị, giúp chúng em học tập thuận lợi hơn. Em sẽ cố gắng chăm ngoan, học tập thật tốt để đạt kết quả cao, không phụ lòng thầy cô và gia đình.
Năm học 2026-2027, 5 trường PTNT được phê duyệt trúng tuyển 5.318/5.320 chỉ tiêu, đạt 99,96%; trong đó có 4.557 học sinh nội trú và 761 học sinh bán trú. Số lượng tuyển sinh đạt cao so với chỉ tiêu cho thấy nhu cầu học tập tại các trường được đầu tư mới rất lớn. Đối với mô hình nội trú, nhiệm vụ của nhà trường không dừng ở việc truyền đạt kiến thức trên lớp mà còn gắn với quản lý, chăm sóc sức khỏe, bảo đảm dinh dưỡng và rèn luyện kỹ năng sống.
Đồng chí Vũ Tiến Hóa - Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết: Mô hình trường nội trú liên cấp góp phần tạo cơ hội học tập bình đẳng hơn cho học sinh vùng biên, nhất là những em ở bản xa, đi lại khó khăn. Môi trường học tập ổn định tạo điều kiện hạn chế nguy cơ bỏ học, đồng thời giúp các em rèn luyện tính tự lập, kỹ năng sống và ý thức kỷ luật. Ngành GD&ĐT sẽ tiếp tục chỉ đạo các trường sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất, nâng cao chất lượng giảng dạy, tăng cường giáo dục kỹ năng sống và tinh thần đoàn kết. Nhất là công tác phối hợp giữa nhà trường, gia đình và chính quyền địa phương trong quản lý, chăm sóc, giáo dục trẻ cần được thực hiện chặt chẽ, bảo đảm các em được hỗ trợ kịp thời cả trong học tập lẫn sinh hoạt.

Trong năm 2026, tỉnh khởi công thêm 6 trường tại các xã: Khổng Lào, Sin Suối Hồ, Sì Lở Lầu, Pa Ủ, Mù Cả và Thu Lũm với tổng mức đầu tư 1.845 tỷ đồng. Các công trình dự kiến hoàn thành, đưa vào sử dụng trong năm học 2027-2028. Việc tiếp tục mở rộng hệ thống trường nội trú cho thấy giáo dục vùng biên đang được quan tâm đầu tư.
Để mô hình vận hành hiệu quả, các trường đã và đang xây dựng nền nếp sinh hoạt, học tập phù hợp với từng lứa tuổi. Công tác quản lý gắn với sự quan tâm, chia sẻ của giáo viên, nhân viên; tránh để những khó khăn về tâm lý, hoàn cảnh gia đình hay khả năng tiếp thu kiến thức ảnh hưởng đến việc học của các em.
Đồng chí Vũ Tiến Hóa cho biết thêm: Ngành GD&ĐT sẽ tăng cường kiểm tra, tư vấn và kịp thời tháo gỡ vướng mắc trong quá trình vận hành trường lớp học. Hiệu quả đầu tư không chỉ thể hiện ở quy mô công trình hay trang thiết bị mà cần được đánh giá qua tỷ lệ chuyên cần, kết quả học tập, tình trạng bỏ học, sức khỏe học sinh và sự phối hợp giữa gia đình với nhà trường. Các đơn vị có thể điều chỉnh phương pháp dạy học, cách chăm sóc, quản lý học sinh và khai thác cơ sở vật chất phù hợp với từng địa bàn. Về lâu dài, những ngôi trường nội trú này còn góp phần tạo nguồn nhân lực cho các xã biên giới.

Những ngôi trường nội trú mới mở ra cơ hội học tập tốt hơn cho học sinh vùng biên Lai Châu. Cùng với đầu tư cơ sở vật chất, việc nâng cao chất lượng giảng dạy, chăm lo đời sống và rèn luyện kỹ năng cho học sinh sẽ giúp các em yên tâm học tập, trưởng thành, góp phần xây dựng quê hương ngày càng phát triển.