Đường mới không bằng đường cũ
Thực hiện chủ trương xây dựng nông thôn mới, người dân bản Chom Chăng (xã Thân Thuộc - huyện Tân Uyên) rất vui mừng khi biết Nhà nước đầu tư vật liệu xây dựng để người dân nâng cấp con đường sản xuất của bản (Dự án nâng cấp đường sản xuất bản Chom Chăng - xã Thân Thuộc - huyện Tân Uyên). Ngày vật liệu xây dựng được tập kết, bà con nơi đây đã khấp khởi vui mừng và chỉ nay mai thôi, con đường ra ruộng, lên đồi chè của bản mình sẽ được trải bê tông vững chắc. Rồi sẽ chẳng còn cái cảnh xe máy chồm lên, bổ xuống ở mỗi đoạn dốc, ổ gà; người đi bộ sẽ thôi không bị ngã vì trơn, trượt, lầy lội, vì đường xa…
Ông Lò Văn Hòa - Trưởng bản Chom Chăng khẳng định: Chất lượng công trình quá kém, thi công không đảm bảo nên đường mới làm được có 3 tháng đã bắt đầu bong tróc bề mặt, rồi nứt, vỡ vụn. Đến nay như các anh thấy đấy, đường bê tông mà còn xấu hơn đường cấp phối, có đoạn còn chả bằng con đường cũ. Đi xe không đã khổ, mỗi khi chở nông sản, phân bón, vôi lên đồi, ra ruộng, người dân rất vất vả. Nói thật là anh nào tay lái “non” thì không dám chở nặng trên con đường này đâu. Rồi như thể sợ chúng tôi không tin, ông vồn vã dẫn chúng tôi đi dọc tuyến đường, chỉ cho chúng tôi những nỗi khổ của bà con khi phải “thụ hưởng” con đường mà đáng lẽ ra chính là do “dân làm”. Theo chân ông Hòa chúng tôi được tiếp cận những đoạn đường không có rãnh thoát nước, đoạn đường đáng lẽ có kè nhưng chỉ là bờ đất và đương nhiên, “nhân vật chính” là con đường bê tông thì chỉ còn một lớp sỏi rời lổn nhổn… Ông Hòa còn khẳng định: cát sử dụng cho công trình là cát bẩn, không đạt chất lượng, thậm chí việc trộn bê tông còn bị đơn vị thi công làm vô cùng tắc trách. Họ dùng máy xúc đào một hố rộng trên mặt đất rồi đổ vật liệu vào, dùng tay gầu máy xúc để trộn vữa…

Ông Lò Văn Hòa (thứ 2 từ trái sang) trao đổi với phóng viên về thực trạng con đường.

Hôm nay, sau 5 năm dự án được khởi công, con đường bê tông mơ ước của ngày nào giờ đây cống đã sập, rãnh đã lấp, bê tông vỡ nát chỉ còn lổn nhổn sỏi rời. Thất vọng và bất an là tâm lý chung của người dân nơi đây cũng như những người đi lại trên đoạn đường này.
Nhà ở gần con đường, khi thấy nhà báo tìm hiểu, chị Hoàng Thị Do như thể có dịp bày tỏ nỗi lòng. Chị chỉ xuống mặt đường: Đấy, anh xem, đường mới đấy. Chỗ này đường thẳng đi lại còn dễ, ở cái dốc chỗ ao nhà ông Lìm Văn Hặc đã có không biết bao nhiêu lần bà con trong bản, rồi người qua đường bị ngã xe, thương tích vì đường vỡ nát.
Thấy chúng tôi tác nghiệp, anh Lường Văn Ngoan cũng dừng lại góp chuyện. Khi chúng tôi hỏi về con đường, anh Ngoan cười ngao ngán mà rằng: Nền đường không được lu lèn, vật liệu thì không đảm bảo, bê tông lại không đủ mác… thế thì làm sao mà bền được.
Đơn vị thi công là ai?
Theo thông tin chúng tôi tiếp cận được từ UBND xã Thân Thuộc, công trình nâng cấp đường sản xuất bản Chom Chăng do UBND xã Thân Thuộc làm chủ đầu tư, đơn vị điều hành dự án là Ban quản lý xây dựng nông thôn mới xã. Dự án có mục tiêu đảm bảo giao thông cho Nhân dân trong và ngoài bản. Đây là dự án đường giao thông nông thôn nhóm C có chiều dài đổ bê tông mặt đường là 883,57m, chiều rộng mặt đường 3m, kết cấu mặt đường bằng bê tông, dày 14cm… Công trình có tổng mức đầu tư là 1.140.640 ngàn đồng. Người phê duyệt bản vẽ thi công và dự toán công trình là ông Phạm Bá Toàn - nguyên Chủ tịch UBND xã Thân Thuộc.
Cũng từ thông tin chúng tôi tiếp cận được từ ông Nguyễn Huy Kinh - Chủ tịch UBND xã, thì đây là công trình được xây dựng bằng hình thức Nhà nước và người dân cùng làm (Nhà nước cung cấp vật liệu, kỹ thuật, Nhân dân hiến đất, góp công để cùng xây dựng). Tuy nhiên ông Kinh cũng cho biết, đoạn đường này không phải do Nhân dân thi công mà là một doanh nghiệp đứng ra thực hiện. Trao đổi về nội dung này, ông Lò Văn Hòa - Trưởng bản Chom Chăng cho hay: đoạn đường này không phải do người dân trong bản làm. Tôi là người động thổ con đường này, nhưng chính tôi cũng chẳng biết doanh nghiệp thi công là ai.
Giải thích về sự bất thường này, ông Hòa cho hay: Ngày tập kết vật liệu, người dân vẫn nghĩ là do chính bà con nơi đây thi công, nhưng những ngày sau đó, có một tổ chức hoặc doanh nghiệp nào đó tự vào công trình, tổ chức thi công con đường, do đó người dân cũng không được tham gia thi công, giám sát. Một thời gian sau, có một người tự xưng tên là Đạt đến gặp trưởng bản để đòi tiền xây dựng con đường, nhưng khi đó con đường đã bắt đầu bong tróc, vỡ nát nên người dân không đồng ý. Đến nay doanh nghiệp này cũng vẫn chưa lấy được tiền từ người dân.
Theo những nguồn tin chúng tôi tiếp cận thì nhiều người cho rằng, doanh nghiệp thi công đoạn đường chính là đơn vị cung cấp vật liệu cho công trình: Công ty TNHH MTV XD&TM Long Thành có địa chỉ ở: Khu 21, thị trấn Tân Uyên (huyện Tân Uyên) do ông Kiều Thành Đạt làm giám đốc. Sau khi cung cấp vật liệu cho công trình theo hợp đồng số 06/2017/HĐKT (ngày 10/11/2017) giữa Ban Quản lý xây dựng nông thôn mới xã Thân Thuộc với doanh nghiệp này, thì đơn vị tự ý vào tổ chức thi công công trình dù chưa họp dân, chưa được sự đồng tình nhất trí của người dân. Bà con đã băn khoăn, đặt ra câu hỏi: ai là người “chống lưng”, đứng sau, “bật đèn xanh” cho doanh nghiệp này để họ có thể tự tung tự tác, làm ăn tắc trách khiến người dân phải gánh chịu hậu quả như ngày hôm nay.
Ông Nguyễn Huy Kinh còn cho biết thêm: Có lần anh Đạt này đã đến tìm tôi, nhờ tôi đòi tiền bà con, nhưng tôi trả lời xã không nợ nần gì doanh nghiệp, ai thuê anh thì đến người đó mà đòi tiền, sau đó không thấy người này quay lại.
Xã Thân Thuộc hoàn thành xây dựng nông thôn mới năm 2017. Kết quả này không chỉ là một sự ghi nhận mà đó còn là cả một niềm tự hào lớn với cấp ủy, chính quyền và Nhân dân nơi đây. Tuy nhiên, không hiểu vì lý do gì mà việc quản lý, giám sát và tổ chức thi công đoạn đường này xảy ra nhiều vấn đề nổi cộm đến vậy?

Hậu quả là Nhà nước đã tốn khá nhiều tiền của, người dân thì hàng tháng, hàng ngày “phải thụ hưởng” một con đường nát, trong khi người chịu trách nhiệm là ai hiện vẫn chưa rõ. Hiện nay, nguyện vọng của chính quyền xã cũng như người dân trong bản là doanh nghiệp sớm trở lại, sửa chữa, thi công đoạn đường đúng theo phê duyệt, thiết kế để phát huy đúng công năng, mục đích mà dự án đề ra, để người dân được hưởng những điều tốt đẹp mà chính sách mang lại. Hơn nữa, nếu không “kết thúc” được dự án thì việc đề xuất, kiến nghị nâng cấp, sửa chữa con đường sẽ không khả thi vì dự án sẽ chồng lên dự án.
Hy vọng rằng, các cơ quan chức năng sớm vào cuộc làm rõ vấn đề, đảm bảo đúng mục đích, ý nghĩa mà dự án cũng như chương trình xây dựng nông thôn mới mang lại.