Buổi sáng đầu xuân ở Nậm Tăm, những con đường nhỏ từ trung tâm xã đi các bản, khu dân cư được điểm tô bởi rất nhiều cụm hoa dại khoe sắc dưới nắng mai. Tiếng cười nói rộn ràng của từng nhóm phụ nữ người Lự, người Thái đang dọn rác, khơi thông dòng chảy, làm cỏ ven đường… tạo không gian làng quê trong lành, tràn đầy sức sống. Thế nhưng, Nậm Tăm không phải lúc nào cũng đẹp, bình yên và thơ mộng như vậy.
Khi khởi động chương trình xây dựng NTM, rác thải sinh hoạt vẫn ngổn ngang trong các ngõ nhỏ, những dòng suối đầy chất thải chăn nuôi, sinh hoạt... “Phải thay đổi thôi, không lẽ để con cháu sống trong cảnh này mãi…” - câu nói của ông Lù A Phài, Trưởng bản Nà Tăm 3 ngày ấy vẫn vang vọng như lời kêu gọi thức tỉnh ý thức cộng đồng. Và, hành trình “làm sạch” Nậm Tăm bắt đầu từ chính hộ gia đình. Những hành động nhỏ như: đổ rác thải đúng nơi quy định, trồng cây xanh, xây dựng công trình xử lý rác thải (lò đốt rác) được người dân đồng lòng thực hiện. Kết quả, diện mạo nông thôn thay đổi từng ngày, không chỉ giữ vững danh hiệu xã NTM mà còn hướng tới trở thành điểm sáng về bảo vệ môi trường.

Người dân bản Nậm Kinh (xã Nậm Tăm) treo cờ Tổ quốc trên tuyến đường giao thông nông thôn trong dịp lễ, tết, sự kiện trọng đại của đất nước.

Xã Nậm Tăm có 3 dân tộc chủ yếu gồm: Dao, Thái, Lự tập trung ở 10 bản với trên 1.000 hộ dân. Từ xây dựng NTM, 100% đường giao thông nông thôn được kiên cố hóa. Chất lượng sống của người dân nâng lên với thu nhập bình quân đầu người đạt 36 triệu đồng/năm. Trong năm 2024, số hộ nghèo của xã còn dưới 10%; số hộ khá, giàu tăng từng năm. Trên 94% hộ gia đình văn hóa, 95% hộ dân trong xã được sử dụng nước sạch và hợp vệ sinh. Những thành quả trên là dấu ấn đáng tự hào đối với một xã nông nghiệp như Nậm Tăm.
Ông Lò Văn Sâu - Chủ tịch UBND xã Nậm Tăm chia sẻ: “Những năm qua, chính quyền và người dân không ngừng cải thiện môi trường sống. Các phong trào thi đua, cùng sự hỗ trợ của Nhà nước đã giúp xã duy trì và nâng cao các tiêu chí NTM. Trong đó, hệ thống thu gom và xử lý rác thải được bố trí, xây dựng bài bản với tỷ lệ thu gom đạt trên 80%. Thùng rác công cộng đặt tại các vị trí thuận tiện trong khu dân cư. Mỗi tuần, các bản, khu dân cư đều tổ chức dọn vệ sinh, khơi thông cống rãnh, giữ gìn cảnh quan xanh, sạch”.
Tuy đạt nhiều kết quả tích cực nhưng thực tế, một bộ phận người dân chưa thực hiện tốt việc phân loại rác tại nguồn. Mặt khác ô nhiễm từ khu vực chăn nuôi, sản xuất vẫn tồn tại. Có hộ gia đình, doanh nghiệp xả chất thải gia súc, chất thải chế biến ra môi trường, ảnh hưởng đến không khí và nguồn nước. Cùng với đó, địa hình đồi núi đặc trưng của xã cũng khiến việc thu gom rác thải gặp nhiều khó khăn, đặc biệt vào mùa mưa. Kinh phí hạn chế là rào cản xây dựng các công trình xử lý rác và nước thải hiện đại.
Thời gian tới, xã Nậm Tăm xác định bảo vệ môi trường không chỉ là nhiệm vụ duy trì, nâng cao tiêu chí NTM còn là nền tảng phát triển nông nghiệp xanh, bền vững. Để đạt được mục tiêu này, xã sẽ tập trung đảm bảo nước sạch cho 100% hộ dân; tăng cường thu gom, xử lý rác thải; cải tạo, nâng cấp hệ thống cấp nước và bảo vệ nguồn nước sinh hoạt. Triển khai phân loại rác tại nguồn và đầu tư mô hình xử lý rác hiệu quả, nhằm giảm thiểu tình trạng rác thải tồn đọng và tối ưu hóa tài nguyên tái chế.
Hành trình nâng cao tiêu chí môi trường ở Nậm Tăm không chỉ là câu chuyện về thay đổi cảnh quan, còn là biểu tượng của sự đồng lòng, quyết tâm giữa chính quyền và người dân. Nậm Tăm đang từng bước vươn mình trở thành điểm sáng về bảo vệ môi trường, nơi mà mỗi người dân đều tự hào gọi là quê hương. Giữ gìn môi trường hôm nay chính là gieo mầm cho một tương lai bền vững.