Kỳ 1: Gỡ “nút thắt” đầu ra

Mô hình nuôi dúi má đào có liên kết mang lại thu nhập cao cho người dân bản Hô Ta (xã Mường Khoa).

Những năm gần đây, cùng xu thế chuyển đổi số (CĐS) trên phạm vi cả nước, Lai Châu từng bước đưa công nghệ vào lĩnh vực sản xuất và tiêu thụ nông sản. Từ chỗ phụ thuộc chủ yếu vào thương lái và các kênh phân phối truyền thống, nhiều hợp tác xã (HTX), tổ hợp tác và nông hộ trên địa bàn tỉnh bắt đầu tiếp cận các nền tảng thương mại điện tử, chủ động quảng bá, giới thiệu sản phẩm thông qua mạng xã hội và các sàn giao dịch trực tuyến. Các nông sản đặc trưng như: chè shan tuyết, sâm Lai Châu, đương quy, mật ong rừng, miến dong… không còn bó hẹp trong phạm vi địa phương mà từng bước tiếp cận thị trường rộng lớn hơn trên không gian mạng.

Song song với đó, việc chuẩn hóa sản phẩm theo tiêu chuẩn OCOP, xây dựng bao bì, nhãn mác và truy xuất nguồn gốc bằng mã QR được các địa phương, đơn vị chú trọng triển khai. Toàn tỉnh hiện có hơn 190 sản phẩm OCOP đạt tiêu chuẩn 3 và 4 sao. Đây được xem là nền tảng quan trọng để nông sản Lai Châu tham gia sâu hơn vào hệ thống phân phối hiện đại và các sàn thương mại điện tử. Không chỉ dừng ở khâu sản xuất, nhiều HTX bước đầu hình thành tư duy kinh tế số thông qua tổ chức bán hàng trực tuyến, livestream giới thiệu sản phẩm, từng bước rút ngắn khoảng cách giữa người sản xuất và người tiêu dùng.

Đồng chí Vương Thế Mẫn - Giám đốc Sở Công Thương cho biết: Trong bối cảnh CĐS diễn ra mạnh mẽ, việc đưa nông sản lên các sàn thương mại điện tử không chỉ là xu hướng mà còn là yêu cầu tất yếu nhằm mở rộng thị trường và nâng cao giá trị sản phẩm. Thời gian qua, tỉnh đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, từ hỗ trợ xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc đến đào tạo kỹ năng số và kỹ năng bán hàng trực tuyến cho người dân, từng bước giảm phụ thuộc vào kênh tiêu thụ truyền thống.

Theo chị Lê Thị Thơm - Giám đốc HTX Phú Trường (phường Tân Phong), trước đây, việc tiêu thụ nông sản của HTX chủ yếu bán lẻ trong nội tỉnh, đầu ra bấp bênh, giá cả không ổn định. Khi tiếp cận thương mại điện tử, chúng tôi nhận thấy đây là hướng đi mới giúp sản phẩm đến trực tiếp với người tiêu dùng.

Chị Chẻo Thị Thanh thôn 2 xã Sìn Hồ chia sẻ về quá trình kinh doanh nông sản địa phương trên sàn thương mại điện tử.

Mặc dù đạt những kết quả tích cực, nhưng nhìn nhận thực tế, việc đưa nông sản Lai Châu lên “chợ số” hiện vẫn đối mặt với nhiều rào cản. Trước hết là hạ tầng công nghệ và kỹ năng số tại một số địa phương vùng cao còn hạn chế; nhiều hộ dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số chưa thành thạo sử dụng điện thoại thông minh, internet hay vận hành các nền tảng thương mại điện tử. Sản xuất nông nghiệp của tỉnh vẫn chủ yếu nhỏ lẻ, manh mún, chưa hình thành nhiều vùng nguyên liệu tập trung, chưa bảo đảm sản lượng ổn định và chất lượng đồng đều, gây khó khăn cho giao dịch trực tuyến. Địa hình chia cắt, giao thông khó khăn khiến chi phí vận chuyển cao, làm giảm sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường số - nơi cạnh tranh về giá rất khốc liệt. Trong khi đó, hoạt động xây dựng thương hiệu và quảng bá sản phẩm tuy đã được quan tâm nhưng vẫn chưa tạo được dấu ấn nhận diện mạnh mẽ trên thị trường.

Những khó khăn, hạn chế này đều được tỉnh nhận định và đưa ra bàn thảo tại nhiều hội nghị liên quan. Từ đó, có những giải pháp quyết liệt, đột phá để sớm tháo gỡ, điển hình là Hội nghị phát triển nông nghiệp hàng hóa, dược liệu theo hướng kinh tế xanh vừa được UBND tỉnh Lai Châu phối hợp với Bộ Nông nghiệp và và Môi trường tổ chức sáng 24/4 vừa qua.

Từ sự đầu tư đồng bộ về hạ tầng, ban hành nhiều nghị quyết, chính sách phát triển nông nghiệp hàng hóa; các cấp chính quyền quyết tâm cao, nỗ lực lớn trong công tác lãnh, chỉ đạo, tin rằng Lai Châu sẽ ngày càng đa dạng sản phẩm đặc trưng, OCOP khẳng định thương hiệu, vươn ra thị trường rộng lớn hơn.

(hết)