Sau bao nhiêu mong mỏi, chờ đợi hàng chục năm qua của hàng trăm hộ dân cũng đã được giải tỏa bằng con đường rộng rãi thoáng đãng. Bao nhiêu ngôi nhà của các cặp vợ chồng trẻ về định cư cũng như các hộ lâu năm ở đây, cuộc sống thật thanh bình theo đúng chữ “an cư, lạc nghiệp”. Nhưng, khi đường vừa mới đưa vào sử dụng không lâu thì những trận mưa lớn xảy ra từ năm ngoái đến năm nay, những gia đình ở vùng trũng ngõ này lại rơi vào cảnh ngập lụt. Mưa to, nước thoát không kịp, các hộ “chạy nước” như “chạy giặc”.
Chúng tôi có mặt tại gia đình chị Nguyễn Thị Loan (tổ dân phố số 5, phường Quyết Tiến) buổi chiều hôm sau khi nắng đã ráo, cảnh sinh hoạt của các gia đình ở khu vực trũng lại trở lại bình thường, chỉ có điều sân và đường trước cổng nhà ai cũng vàng khè màu đất. Trao đổi với phóng viên, chị Loan nhớ lại: Trận mưa lớn năm 2019 do lề đường thi công còn dang dở, nước đọng lại phía trước nhà, con trai tôi chơi ở đó đã bị trượt xuống hố, may mọi người phát hiện và can thiệp kịp thời, không ảnh hưởng đến tính mạng. Nay tuyến đường đã xong nhưng cứ mưa to là nước lại ngập vào nhà. May là gia đình tôi thiết kế nền nhà cao hơn so với mặt đường và sân có độ dốc nên khi nước rút thì không có nước đọng. Chúng tôi những tưởng được đầu tư con đường thì sẽ khắc phục được tồn tại trước đây, nhưng mong muốn của chúng tôi không biết bao giờ mới đạt được.

Cảnh ngập lụt ở ngõ 368 sau trận mưa đêm 12/5/2021.

Phía đối diện chếch nhà chị Loan là gia đình bà Cao Thị Hiên. Do nhà xây đã lâu nên nền nhà gần như chỉ cao hơn so với mặt đường vài cm, vì vậy mỗi khi mưa lớn, gia đình bà bị ngập đầu tiên. Bằng giọng bất lực, bà Hiên nói: “Trận mưa tối 12/5, nước dâng lên đến tận nửa nhà tôi. Đâu có phải chỉ là nước mưa, mà nước bùn vàng quạch từ đất đồi chè hòa vào dòng nước lớn khiến cho nước đục ngầu. Khi nước rút đi, lớp bùn đất dày đến 20cm vẫn còn bám ở mặt đường. Sáng ra có mấy công nhân đến vét đất đi, mấy gia đình chúng tôi phải mang vòi nước ra rửa đường vì nếu không nắng lên lại bụi vào nhà. Cảnh tượng này không biết khi nào chấm dứt. Mùa mưa năm ngoái cũng đã xảy ra tình trạng này, năm nay mới có 1 trận mưa thôi đã ngập, chúng tôi vô cùng lo lắng”.
Tự tìm các giải pháp tránh ngập, một số gia đình khi sửa sang, làm mới nhà thì làm bờ rào chắn bằng bêtông hoặc nâng cao nền nhà. Còn lại vẫn không tìm được giải pháp nào khả thi hơn.
Được biết, phía dưới phần âm lòng đường khu vực trũng như gia đình bà Hiên, cùng với thực hiện đầu tư tuyến đường, thành phố đã thiết kế hệ thống cống nước ngầm với đường kính khoảng 2m, cao 1,5m; tuy nhiên đến điểm nối với đường 4D thì lại bị thu hẹp hệ thống cống rộng chưa tới 1m hình thành nút cổ chai nên mỗi lần mưa lớn nước không thoát kịp, gây ngập úng cục bộ. Ngoài ra, từ ngày có hộ san ủi đồi chè khu vực phía trên, mỗi lần mưa xuống là đất trôi theo dòng nước, đến thời điểm này có lẽ lượng đất lấp hơn nửa cống rãnh. Do đó lượng nước càng bị ứ đọng, bà con vùng trũng ngập trong nước là điều không thể tránh khỏi.
Khu vực này vốn dĩ không phải bây giờ mới xảy ra ngập mà mùa mưa từ những năm 2006, 2007, lượng nước đổ dồn về đây không thoát kịp cũng đã trở thành bãi sông với hàng trăm hộ dân bị nước dâng đến nửa nhà. Nguyên nhân được xác định đây là vùng trũng nhất nên khi mưa đến, lượng nước được dồn từ các nơi thuộc 2 địa bàn phường Đoàn Kết và Quyết Tiến đổ dồn về. Thế nhưng, chuyện chẳng có gì đáng nói khi sau bao năm mòn mỏi đợi chờ, bức xúc của người dân, tuyến đường giao thông khu vực này cũng được đầu tư nâng cấp và vừa mới được bàn giao năm 2019, tình trạng ngập lụt vào mùa mưa ở ngõ này vẫn không có gì khá hơn.
Gia đình chị Đào Thanh Huyền ở ngách 01, cùng ngõ, tuy phía trong có phần cao hơn một chút song vẫn không ngoài tầm bị ảnh hưởng. Trao đổi với chúng tôi, chị Huyền bức xúc: Tuyến đường trước khi được đầu tư, bà con trong ngõ không biết bao lần kiến nghị vì những bất cập về công tác giải phóng mặt bằng, tiến độ dự án. Những tưởng làm xong con đường, bà con được thở phào sau bao năm mong mỏi, nhiều nhà chỉ chờ con đường làm xong là xây nhà ở cho ổn định. Thế nhưng đường xong, giờ lại đến nước. Chúng tôi không thể không bức xúc vì cuộc sống luôn trong tình trạng bất an. Năm nay mới chỉ xảy ra một trận mưa nhưng đã ngập, nếu mùa mưa năm nay diễn ra liên tục trong 1 tuần, thậm chí chục ngày thì các hộ dân chúng tôi biết đi đâu, ở đâu?…
Đem những băn khoăn phản ánh của các hộ dân trao đổi với đơn vị chủ đầu tư của tuyến đường là Ban Quản lý Dự án thành phố Lai Châu, chúng tôi được anh Nguyễn Đức Kiển - Trưởng ban cho biết, công trình đường giao thông ngõ 368 thuộc địa phận nhóm 2, tổ dân phố số 5, phường Quyết Tiến và tổ dân phố số 11, phường Đoàn Kết thuộc tuyến giao thông nội thị với chiều dài 732m. Công trình được nghiệm thu năm 2019. Theo thiết kế, dự án có nhiệm vụ nâng cấp hạ tầng giao thông và chỉ đầu tư hệ thống thoát nước mặt, không có hệ thống thoát nước ngầm. Mặc dù dự đoán được thực trạng ngập lụt còn xảy ra nhưng nếu để thông được hệ thống thoát nước ở khu vực này sẽ cần nguồn kinh phí lớn và rất phức tạp khi liên quan đến xử lý quốc lộ 4D đoạn đầu ngõ 238. Do đó, thành phố đang trình xin ý kiến của tỉnh.
Như vậy, bao nhiêu bức xúc của người dân cũng đã có câu trả lời. Nhưng thỏa đáng, yên tâm lòng dân hay chưa, chính quyền thành phố Lai Châu sẽ là nơi hiểu rõ nhất.